niedziela, 18 sierpnia 2013

Traumatyczna Grbavica - podczas wojny kobiety płacą najwięcej...

Oglądaj w sieci: za darmo w iplex - Grbavica

Grbavica - Wojenna trauma w czasie pokoju

Grbavica to największy sukces kina z terenów byłej Jugosławii od czasu wielkiego sukcesu Underground Kusturicy. Debiutancki film Jasmili Zbanić zdobył Srebrnego Niedźwiedzia w Berlinie dla
najlepszego filmu w 2006 roku, ale czy na niego zasłużył? Nie żebym uważał, że ten film jest zły, bo tak nie jest.

Grbavica - nagrodzona, ale czy wielka?

Owszem historia opowiadana na ekranie ma duży ładunek autentyzmu. Grbavica to dzielnica Sarajewa - centrum wojny w byłej Jugosławii. Film pokazuje jak głębokie traumy wywołuje wojna zwłaszcza w kobietach, jednocześnie nie pokazując nawet na chwilę ani jednej sceny wojennej, nie pokazuje też samego gwałtu. Akcja Grbavicy dzieje się kilka lat po wojnie, w wydawałoby się normalnym już świecie. Relacja brutalnie zgwałconej podczas wojny matki z własną córką nieświadomą swojego pochodzenia - owocem tego gwałtu - jest kreślona bardzo, bardzo subtelnie. Zbanić nie popada ani w łatwy manieryzm ani w tani sentymentalizm. To duży plus.


Grbavica - zbyt prosta, zbyt zwyczajna, bez finału

A jednak... prostota tej historii, która jest jej zaletą, staje się też jednocześnie jej wadą. Ten film jest po prostu taki... zwyczajny. Historia jest zbyt prosta, by pozostać w pamięci. Reżyserka używa bardzo prostych środków wyrazu, brakuje jej własnego charakterystycznego stylu, właściwego wielkim twórcom. Prowadzi historię do punktu kulminacyjnego, który gdy wreszcie następuje, nie robi wielkiego wrażenia. Kiedy wydaje się, że film się zaraz rozpocznie, to Zbanić właśnie wtedy kończy swoją opowieść. Zostawia ją niedopowiedzianą. A w tym przypadku szkoda, bo pozostaje niedosyt.


Sama nawet najbardziej interesująca tematyka nie wystarcza. Trzeba jeszcze ją odpowiednio przekazać. Zbanić opowiedziała tę historię bardzo poprawnie. Tylko poprawnie. A można było pokusić się o więcej. To film z gatunku tych, które raz obejrzawszy, raczej już się do nich nie wraca. A szkoda, bo waga tego tematu zasługuje na wybitny film.

Ciekawostka: Grbavica, tytułowa dzielnica Sarajewa, w wolnym tłumaczeniu oznacza garbatą kobietę


Ocena fidelio de kytyka: 2/5

+ bardzo dobrze obsadzone role kobiece
+ kobieca subtelność przekazu i brak epatowania przemocą

- nie rozwinięty scenariusz (film jest za krótki, brakuje ważnej pointy)
- brak muzyki przenoszącej emocje
- takie sobie zdjęcia

Dla kogo: dla kobiet, dla ludzi zainteresowanych psychologią i tematyką traumy oraz miłośników obyczajówek
Nagrody: Srebny Niedźwiedź na festiwalu w Berlinie za najlepszy film
Krytycy: Grbavica została fenomenalnie przyjęty przez krytyków - w serwisie Rotten Tomatoes dostał aż 98 proc. pozytywnych recenzji.



Kiedy w TV: 14 sierpnia, 23.35 w TV KULTURA
Film dostępny także na iplex.

Mariusz Koryszewski - fidelio de krytyk